{"id":867,"date":"2023-09-18T07:42:03","date_gmt":"2023-09-18T05:42:03","guid":{"rendered":"https:\/\/kie.ue.poznan.pl\/pl\/?p=867"},"modified":"2024-01-30T17:51:16","modified_gmt":"2024-01-30T16:51:16","slug":"seminarium-na-uniwersytecie-tufts","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kie.ue.poznan.pl\/pl\/wiadomosci\/seminarium-na-uniwersytecie-tufts\/","title":{"rendered":"Seminarium na Uniwersytecie Tufts"},"content":{"rendered":"

Pocz\u0105tek roku akademickiego w Stanach Zjednoczonych zbieg\u0142 si\u0119 z wyst\u0105pieniem dra W\u0142odzimierza Lewoniewskiego<\/a> na Uniwersytecie Tufts. W ramach seminarium dyskusyjnego om\u00f3wione zosta\u0142y kwestie zwi\u0105zane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji oraz wielkich zbior\u00f3w otwartych danych do automatyzacji procesu oceny jako\u015bci artyku\u0142\u00f3w Wikipedii oraz jej \u017ar\u00f3de\u0142 informacji w r\u00f3\u017cnych wersjach j\u0119zykowych. <\/p>\n

Wydarzenie odby\u0142o si\u0119 w dniu 7 wrze\u015bnia 2023 roku w budynku Joyce Cummings Center (JCC) podczas sze\u015bciotygodniowej wizyty dra W\u0142odzimierza Lewoniewskiego w Stanach Zjednoczonych. To pierwsze<\/a> seminarium dyskusyjne (colloquium) na Uniwersytecie Tufts w ramach roku akademickiego 2023\/2024. Wi\u0119cej informacji na temat seminari\u00f3w z zaproszonymi prelegentami omawiaj\u0105cymi wyzwania badawcze i najnowsze post\u0119py w informatyce mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stronie internetowej Uniwersytetu Tufts<\/a>.<\/p>\n

Automatyczna ocena jako\u015bci Wikipedii<\/h2>\n

\"\"<\/a>Wikipedia jest jednym z najwi\u0119kszych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji na \u015bwiecie z milionami artyku\u0142\u00f3w<\/a> w wielu j\u0119zykach. Ta encyklopedia oferuje darmowy i otwarty dost\u0119p do ogromnej ilo\u015bci informacji na praktycznie ka\u017cdy temat. Dzi\u0119ki temu ludzie na ca\u0142ym \u015bwiecie mog\u0105 zdobywa\u0107 wiedz\u0119, kt\u00f3rej wcze\u015bniej nie mieli mo\u017cliwo\u015bci poznania. Dodatkowo, tre\u015bci pochodz\u0105ce z tej og\u00f3lnodost\u0119pnej encyklopedii pomagaj\u0105 polepsza\u0107 r\u00f3\u017cne serwisy internetowe (np. wyszukiwarka Google, ChatGPT, Facebook etc.). <\/p>\n

Wikipedia jest tworzona przez wolontariuszy z ca\u0142ego \u015bwiata, co sprawia, \u017ce jest dynamiczna i ci\u0105gle rozwijaj\u0105ca si\u0119. Ten model wsp\u00f3\u0142pracy pozwala na szybkie aktualizacje i korekty informacji. Codziennie w ramach tej encyklopedii wprowadza si\u0119 ponad p\u00f3\u0142 miliona nowych edycji. R\u0119czna ocena wszystkich tych zmian w realnym czasie jest du\u017cym wyzwaniem.<\/p>\n

\"\"<\/a>W Wikipedii istniej\u0105 pewne standardy oceny jako\u015bci tre\u015bci. Jednak kryteria oceny mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 w zale\u017cno\u015bci od wersji j\u0119zykowej oraz mog\u0105 si\u0119 zmienia\u0107 w czasie. Ponadto, ocena jako\u015bci informacji jest w du\u017cej mierze procesem subiektywnym, zale\u017cnym od interpretacji i do\u015bwiadczenia poszczeg\u00f3lnych edytor\u00f3w tej encyklopedii. Dlatego ocena artyku\u0142\u00f3w w Wikipedii cz\u0119sto wymaga dialogu i konsensusu w\u015br\u00f3d spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n

Automatyzacja procesu oceny jako\u015bci informacji Wikipedii mo\u017ce znacz\u0105co przyczyni\u0107 si\u0119 do poprawy jako\u015bci tre\u015bci, efektywno\u015bci pracy redaktor\u00f3w oraz wiarygodno\u015bci platformy jako ca\u0142o\u015bci. Algorytmy, kt\u00f3re s\u0105 dobrze zaprojektowane, nie maj\u0105 emocji, uprzedze\u0144 ani stronniczo\u015bci, co mo\u017ce pom\u00f3c w zapewnieniu bardziej obiektywnej oceny jako\u015bci informacji. Dodatkowo, automatyzacja pozwala na jednolit\u0105 i sp\u00f3jn\u0105 ocen\u0119 jako\u015bci artyku\u0142\u00f3w opart\u0105 na ustalonych kryteriach, co przyczynia si\u0119 do wi\u0119kszej sp\u00f3jno\u015bci w ocenie tre\u015bci. Dzi\u0119ki automatyzacji mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c gromadzi\u0107 i analizowa\u0107 du\u017ce ilo\u015bci danych dotycz\u0105cych jako\u015bci informacji, co mo\u017ce dostarczy\u0107 cennych wskaz\u00f3wek na temat obszar\u00f3w wymagaj\u0105cych poprawy i kierunk\u00f3w dalszego rozwoju platformy. Ponadto, automatyzacja mo\u017ce pom\u00f3c w odci\u0105\u017ceniu u\u017cytkownik\u00f3w Wikipedii od rutynowych zada\u0144, pozwalaj\u0105c skupi\u0107 si\u0119 na bardziej skomplikowanych aspektach edycji oraz moderacji.<\/p>\n

\"\"<\/a>Specjalnie przygotowane narz\u0119dzia mog\u0105 natychmiast identyfikowa\u0107 potencjalne problemy, takie jak wandalizm, nieodpowiednie tre\u015bci czy dezinformacja, co pozwala na szybsze reagowanie i popraw\u0119 jako\u015bci tre\u015bci. Te narz\u0119dzia mog\u0105 dostarcza\u0107 redaktorom cennych informacji zwrotnych w czasie rzeczywistym, pomagaj\u0105c im w tworzeniu i edycji artyku\u0142\u00f3w zgodnie z wytycznymi Wikipedii. Dodatkowo, systemy automatycznej oceny artyku\u0142\u00f3w Wikipedii (np. WikiRank<\/a>) oraz jej \u017ar\u00f3de\u0142 informacji (np. BestRef<\/a>) mog\u0105 by\u0107 zintegrowane z innymi narz\u0119dziami i platformami, co pozwala na lepsze wykorzystanie technologii w celu poprawy jako\u015bci tre\u015bci.<\/p>\n

Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce spo\u0142eczno\u015b\u0107 Wikipedii sk\u0142ada si\u0119 z wielu wolontariuszy, kt\u00f3rzy zazwyczaj r\u0119cznie oceniaj\u0105 i poprawiaj\u0105 tre\u015b\u0107. W przypadku znacz\u0105cej aktywizacji dzia\u0142a\u0144 w kierunku zamieszczania fa\u0142szywych informacji lub masowego wandalizmu, automatyczne narz\u0119dzia mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 jako pierwsza linia obrony, szybko identyfikuj\u0105c i reaguj\u0105c na niechciane zmiany.<\/p>\n

\"\"<\/a>Kluczowym aspektem jako\u015bci tre\u015bci w Wikipedii jest zasada weryfikowalno\u015bci informacji. To oznacza, \u017ce ka\u017cde twierdzenie w artyku\u0142ach tej encyklopedii musi by\u0107 oparte o wiarygodne \u017ar\u00f3d\u0142o informacji. Automatyzacja procesu oceny \u017ar\u00f3de\u0142 mog\u0105 pom\u00f3c szybko identyfikowa\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142a, kt\u00f3re s\u0105 potencjalnie niewiarygodne, przestarza\u0142e lub kt\u00f3re nie spe\u0142niaj\u0105 standard\u00f3w akademickich, co pozwala redaktorom skupi\u0107 si\u0119 na ich weryfikacji lub zast\u0105pieniu bardziej wiarygodnymi \u017ar\u00f3d\u0142ami. Dodatkowo, w dobie rosn\u0105cej liczby fake news, automatyczna ocena \u017ar\u00f3de\u0142 mo\u017ce szybko wykrywa\u0107 i sygnalizowa\u0107 informacje oparte na w\u0105tpliwych \u017ar\u00f3d\u0142ach, zapobiegaj\u0105c ich rozprzestrzenianiu si\u0119. Ponadto, nowi redaktorzy Wikipedii mog\u0105 nie by\u0107 pewni, jakie \u017ar\u00f3d\u0142a s\u0105 najbardziej wiarygodne w danej dziedzinie. Automatyczna ocena \u017ar\u00f3de\u0142 mo\u017ce dostarczy\u0107 im wskaz\u00f3wek i zalece\u0144, pomagaj\u0105c w wyborze odpowiednich materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych.<\/p>\n

DBpedia oraz Wikidane<\/h2>\n

W ramach prezentacji zosta\u0142y r\u00f3wnie\u017c przedstawione niekt\u00f3re mo\u017cliwo\u015bci otwartych semantycznych baz wiedzy, kt\u00f3re mocno s\u0105 zwi\u0105zane z Wikipedi\u0105 – DBpedia<\/a> oraz Wikidane<\/a>. Podczas gdy DBpedia koncentruje si\u0119 na wyodr\u0119bnianiu danych z Wikipedii w formie bardziej przyst\u0119pnej dla maszyn, Wikidane s\u0142u\u017c\u0105 jako centralna baza danych wspieraj\u0105ca wszystkie projekty Wikimedia w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach. Wsp\u00f3lnie te inicjatywy przyczyniaj\u0105 si\u0119 do zwi\u0119kszenia dost\u0119pu do wiedzy w spos\u00f3b bardziej strukturyzowany. Poprawa jako\u015bci w Wikipedii mo\u017ce przyczynia\u0107 si\u0119 do polepszenia tych semantycznych baz wiedzy.<\/p>\n

Wikipedia, Wikidata i DBpedia s\u0105 otwartymi zasobami, kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 wykorzystanie swojej tre\u015bci do r\u00f3\u017cnorodnych cel\u00f3w. Lepsza jako\u015b\u0107 tych zasob\u00f3w mo\u017ce si\u0119 przyczyni\u0107 do polepszenia innych serwis\u00f3w, kt\u00f3re wykorzystuj\u0105 otwarte dane. Poni\u017cej znajduje si\u0119 lista przyk\u0142ad\u00f3w serwis\u00f3w i zastosowa\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 korzysta\u0107 z Wikipedii, DBpedii oraz Wikidanych:<\/p>\n